Reuters: ABD, KAAN için F110 motor satışına izin vermeye hazırlanıyor
Reuters’a göre ABD yönetimi, KAAN savaş uçağında kullanılacak F110 motorlarının Türkiye’ye satışına izin vermeye hazırlanıyor.
Editor2
Ahmet Taş | Şehitler Ölmez
ANKARA, TÜRKİYE — Reuters, ABD yönetiminin Türkiye’nin yerli savaş uçağı KAAN’da kullanılması planlanan F110 motorlarının satışına izin vermeye hazırlandığını bildirdi.
Ajansın konu hakkında bilgi sahibi dört kaynağa dayandırdığı haberine göre karar, Temmuz ayında Ankara’da düzenlenmesi beklenen NATO zirvesi öncesinde Türkiye’ye yönelik önemli bir savunma sanayii adımı olarak değerlendiriliyor.
Kararın NATO zirvesi öncesi gelmesi bekleniyor
Reuters’a konuşan kaynaklar, ABD yönetiminin KAAN için motor satışına izin verme kararını Kongre’deki itirazlara rağmen ilerletmeye hazırlandığını aktardı.
Haberde, söz konusu adımın Ankara ile Washington arasındaki savunma sanayii ilişkilerinde yeni bir başlık açabileceği belirtildi. Anlaşmanın değerinin 700 milyon doların üzerinde olabileceği de kaynaklar tarafından ifade edildi.
Türkiye’nin yerli savaş uçağı KAAN’ın prototiplerinde ve test uçuşlarında Amerikan yapımı F110 motorları kullanılmıştı. Seri üretimin ilk aşamasında da aynı motorlarla ilerlenmesi planlanıyordu.
KAAN için F110 motoru neden kritik?
General Electric Aerospace tarafından üretilen F110 motoru, F-16 ve F-15EX Eagle II savaş uçaklarında da kullanılan bir motor ailesi olarak biliniyor.
GE Aerospace’in paylaştığı bilgilere göre F110 motorları 17 ülkenin savaş uçaklarında görev yapıyor. Motorun bazı parçalarının Türkiye’de Türk Uçak Sanayii Anonim Ortaklığı tarafından üretildiği de biliniyor.
ABD savunma sanayiinde kullanılan bu tür kritik ürünlerin başka ülkelere satılabilmesi için Amerikan makamlarının ihracat onayı gerekiyor. Bu nedenle KAAN’ın seri üretim takviminde F110 motorlarına ilişkin izin süreci kritik görülüyordu.
Hakan Fidan motor lisansına dikkat çekmişti
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Eylül 2025’te New York’taki Türkevi’nde yaptığı açıklamada KAAN için gereken motorların ABD Kongresi’nde beklediğini söylemişti.
Fidan, “KAAN’ın motorları ABD Kongresi’nde bekliyor, onların lisansı durmuş durumda” ifadesini kullanmış ve bu durumun “müttefiklik ruhuna, stratejik ortaklık ruhuna yakışmadığını” belirtmişti.
Reuters’ın haberine göre Washington yönetiminin bu tıkanıklığı aşmaya hazırlanması, KAAN programının ilk üretim aşaması açısından önemli bir gelişme olarak görülüyor.
KAAN üretim takviminde hedef 2028 sonrası
Türkiye, F-35 programından çıkarılmasının ardından hem mevcut F-16 filosunu modernize etmeye hem de yerli savaş uçağı KAAN projesini hızlandırmaya yöneldi.
Mayıs 2026’da Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığı ile TUSAŞ arasında KAAN için tedarik sözleşmesi imzalandı.
Türk basınında yer alan bilgilere göre 2028’den 2030 sonuna kadar 20 adet Blok-10 KAAN uçağının Hava Kuvvetleri Komutanlığına teslim edilmesi hedefleniyor.
Türkiye henüz KAAN’ın ihtiyaç duyduğu yerli motoru seri üretime hazır hale getirmediği için ilk uçaklarda F110 motorlarının kullanılması bekleniyor.
Yerli motor TF35000 için takvim 2032’yi işaret ediyor
KAAN’ın uzun vadede yerli motorla uçması hedefleniyor. Bu kapsamda geliştirilen TF35000 turbofan motorunun 35 bin libre itki gücüne sahip olması planlanıyor.
TUSAŞ Genel Müdürü Mehmet Demiroğlu, Haziran 2025’te yaptığı açıklamada TF35000 motorunun KAAN’a entegrasyonu için planlanan tarihin 2032 olduğunu açıklamıştı.
F110 motorunun itki gücü ise modeline göre değişmekle birlikte yaklaşık 29 bin ile 32 bin 500 libre arasında bulunuyor.
Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün de Eylül 2025’te yaptığı açıklamada TF35000 sürecinde geçmişte bir gecikme yaşandığını, ancak sorumluluklar ve takvimin netleştirildiğini belirtmişti.
Endonezya satışında motor izni ayrı önem taşıyor
Türkiye, 2025’te Endonezya ile 48 adet KAAN savaş uçağı satışı için sözleşme imzaladı.
TUSAŞ Genel Müdürü Demiroğlu, anlaşma kapsamındaki uçakların yerli TF35000 motoruyla teslim edilmesinin planlandığını söylemişti.
Bu ayrıntı, KAAN’ın ihracat süreci açısından kritik görülüyor. Çünkü bir savaş uçağında başka bir ülkeye ait kritik parçaların kullanılması, o uçağın üçüncü ülkelere ihracatı için ayrıca izin alınmasını gerektirebiliyor.
Bu nedenle F110 motorlu KAAN uçaklarının Endonezya’ya satılması gündeme gelirse, Türkiye’nin ABD’den ayrıca ihracat onayı alması gerekebilir.
Savunma ilişkilerinde yeni sayfa beklentisi
Reuters’a konuşan Washington merkezli Middle East Institute Türkiye Programı Direktörü Gönül Tol, F110 motorlarının Türkiye açısından önemli olduğunu ancak bu adımın ABD yönetiminin daha büyük savunma vaatlerine kıyasla daha kolay yerine getirilebilir bir başlık olduğunu değerlendirdi.
Tol’a göre iki ülke ilişkilerinde yeni bir sayfa açılıp açılmayacağı, bu tür somut adımların ilerleyip ilerlemeyeceğine bağlı olacak.
KAAN programında F110 motorlarına yönelik ihracat izninin verilmesi halinde, Türkiye’nin yerli savaş uçağı projesinin ilk seri üretim aşamasında önemli bir engelin aşılması bekleniyor.
