ABD Dışişleri’nde SDG krizi: İstanbul’daki Suriye ekibinde ani görevden almalar
ABD’nin Suriye dosyasında sarsıntı: İstanbul’daki üst düzey diplomatlar ani kararla görevden alındı. Washington, SDG’nin Şara yönetiminde entegrasyonunu hedeflerken saha dengeleri geriliyor.
Editor2
ABD Dışişleri’nde “SDG krizi”: İstanbul’daki Suriye ekibinde ani görevden almalar
ŞEHİTLER ÖLMEZ / İSTANBUL, TÜRKİYE
Washington’un Suriye rotasında sarsıntı
ABD’nin Suriye politikasıyla ilgili dikkat çekici bir gelişme, İstanbul merkezli saha ekibinde yaşandı. Suriye dosyasıyla ilgilenen ve bölgedeki dosyaları koordine eden üst düzey Amerikalı diplomatların, ani bir kararla görevlerinden alındığı bildirildi. Kararın, ABD Başkanı Donald Trump’ın danışmanı ve Suriye Özel Temsilcisi Büyükelçi Tom Barrack’ın göreve gelmesiyle belirginleşen yeni yaklaşımın parçası olduğu değerlendirmeleri öne çıktı.
Yeni çerçeve: “Şara yönetiminde üniter devlet, SDG’nin entegrasyonu”
Diplomatik kulislerde, Washington’un Suriye’ye dair ana fikrinin “üniter devlet çerçevesinde, farklı silahlı yapıların merkezi güvenlik şemsiyesi altında toplanması” olduğu konuşuluyor. Bu bağlamda, Demokratik Suriye Güçleri’nin (SDG) Ahmed Şara liderliğinde şekillenen yeni yönetim modeline bağlı güvenlik yapısına dâhil edilmesi talebi dikkat çekiyor. Ancak SDG kanadı, savaş sonrası dönemde daha az merkeziyetçi bir yapıyı savunuyor ve fiilî özerklik alanlarını korumak istiyor. Bu gerilim, sahadaki pazarlık başlıklarının en çetini olarak öne çıkıyor.
“Yeniden yapılanma” mı, “görüş ayrılığı” mı?
Resmî söylem, görevden almaların ekip içi yeniden yapılanma kapsamında olduğunu ve politikanın ana hatlarında değişiklik yaratmayacağını vurguluyor. Buna karşın bölgedeki diplomatik kaynaklar, kararların “beklenmedik şekilde ve çalışanların iradesinden bağımsız” alındığını dile getiriyor. Kulislerde, Barrack ile bazı diplomatlar arasında özellikle SDG’nin statüsü ve Şara merkezli yeniden yapılanma başlıklarında görüş ayrılıklarının yaşandığı iddia ediliyor. Bu tablo, Washington’un sahada “tek hat” izleme hedefi ile yerel aktörlerle yürütülen hassas temaslar arasındaki gerilimi görünür kılıyor.
İstanbul düğümü: SRP ağı ve bölgesel koordinasyon
Şam’daki büyükelçilik 2012’de kapatıldıktan sonra ABD’nin Suriye’ye yönelik konsolosluk ve diplomatik temaslarının önemli bir kısmı, İstanbul merkezli SRP (Syria-related Presence) ağı üzerinden yürütülüyor. SRP’nin Türkiye dışındaki bölge merkezlerinde de ofisleri bulunuyor. İstanbul ekibindeki sarsıntı, Washington’un sahadaki nabız yoklamasını, muhatap çeşitliliğini ve çok kanallı iletişimini kısa vadede zorlayabilir. Bununla birlikte, Barrack’ın iki gün önce Şam temasları kapsamında Dürzi azınlık ile merkezi yönetim arasında imzalanan anlaşmaya nezaret etmesi, yeni dönemde “müzakereci ama merkezî” bir çizginin test edildiğine işaret ediyor.
Sahada denklem: Ankara, Şam, SDG ve yerel bileşenler
Suriye’nin kuzeydoğusunda SDG ile Türkiye destekli güçler arasında zaman zaman alevlenen çatışma dinamikleri, güvenlik mimarisinin en kırılgan başlığını oluşturuyor. Washington’un “üniter çatı–entegrasyon” yaklaşımı, bir yandan Şam’la kontrollü normalleşmeyi, diğer yandan sahadaki Kürt unsurların güvenlik şemsiyesine dâhil edilmesini gerektiriyor. Bu denklemin başarıya ulaşması için Ankara’nın güvenlik hassasiyetlerinin karşılanması, SDG’nin statü beklentilerinin yönetilmesi ve Şam’ın egemenlik vurgusuyla çelişmeyen bir ara formül üretilmesi şart görünüyor.
Kısa vadeli etkiler ve olası senaryolar
-
Bürokratik eşgüdüm: İstanbul’daki görev değişiklikleri, dosya devri sürecinde geçici koordinasyon boşlukları yaratabilir. Ancak Washington’un merkezî kanalları hızlı yeniden yapılanmayla bu açığı kapatmayı hedefliyor.
-
Saha mesajı: SDG ve yerel aktörlere verilen ana mesaj, “dağınık güvenlik yapılarından merkezî entegrasyona geçiş” olarak okunuyor. Kabul görmemesi halinde masada kademeli teşvik–baskı kombinasyonu gündeme gelebilir.
-
Şam temasları: Barrack’ın eşlik ettiği anlaşma hamleleri, rejimle sınırlı dosya bazlı ilerleme (güvenlik, sınır, azınlık dosyaları) stratejisinin sürdürüleceğine işaret ediyor.
-
Ankara faktörü: Türkiye’nin sınır güvenliği ve YPG/PKK’ya mesafeye dair kırmızı çizgileri, yeni modelin saha uygulanabilirliğinin belirleyeni olacak.
Büyük resim: Üniter çatı altında adım adım normalleşme mi?
Washington’un Suriye vizyonu, “sahadaki fiilî özerklik alanlarını tek çatı altında yeniden tanımlayan” bir kurguyu işaret ediyor. Bu kurgu, yerel yönetim pratikleri ve güvenlik komutası arasında bir denge arayışını zorunlu kılıyor. SDG’nin “özerklik pozisyonu”, Şam’ın “egemenlik vurgusu” ve Ankara’nın “terörle mücadele” hassasiyeti aynı masa etrafında buluşturulmadıkça, sahadaki kırılgan dengeyi kalıcı çerçeveye taşımak güç görünüyor. İstanbul’daki görevden almalar ise bu zorlu mimaride Washington’un “tek ses” arayışının yeni ve net bir işareti olarak okunuyor.
Asker Vurulunca Değil, Unutulunca Ölür!
www.sehitlerolmez.com
