Patrik Ziyaretinde Yaptı Yapacağını: Barrack’ın Vukuatları Bitmiyor
ABD Büyükelçisi Tom Barrack, Patrik Bartholomeos’u ziyaretinde “Ekümenik” ifadesini kullanarak yeni bir tartışmanın fitilini ateşledi. Türkiye’de hukuki karşılığı olmayan bu tanım, Lozan Antlaşması hükümleriyle çelişiyor.
Editor2
Patrik Ziyaretinde Yaptı Yapacağını: Barrack’ın Vukuatları Bitmiyor
YEREL GÜNDEM / İSTANBUL
Amerika Birleşik Devletleri’nin Ankara Büyükelçisi Tom Barrack, Fener Rum Patriği Bartholomeos’u ziyaret etti. Görüşmenin ardından ABD Büyükelçiliği’nin resmi sosyal medya hesabından yapılan paylaşımda, Patrik için “Ekümenik” ifadesinin kullanılması dikkat çekti. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası ve Lozan Antlaşması’nda yer almayan bu tanım, tartışmaları beraberinde getirdi.
Ziyaretin Gündemi ABD Seyahati
Büyükelçilik açıklamasına göre görüşmede, Patrik Bartholomeos’un önümüzdeki dönemde gerçekleştireceği ABD ziyareti ele alındı. Bartholomeos’un bu ziyarette dini liderler, diplomatik yetkililer ve diasporayla bir araya gelmesi bekleniyor. Ancak Barrack’ın paylaşımında kullandığı “Ekümenik” ifadesi, ziyaretin amacının önüne geçerek dikkatleri üzerine topladı.
Ekümeniklik Tartışması
“Ekümenik” kavramı, Hristiyan dünyasında farklı mezhepler arasında birlik hedefini ifade ediyor. Ancak Türkiye’de hukuki geçerliliği bulunmuyor. Fener Rum Patrikhanesi’nin yetki alanı yalnızca Gökçeada, Bozcaada ve İstanbul ile sınırlı. Lozan Antlaşması’nda da “Ekümenik” ifadesine veya Patrikhane’ye özel bir statüye yer verilmedi. Hukuki olarak Patrikhane, yalnızca dini bir kurum niteliğinde.
Lozan’a Göre Patrikhane’nin Statüsü
Lozan Antlaşması’nda azınlıklara, Türk vatandaşlarıyla eşit haklar tanınırken, herhangi bir imtiyaz verilmedi. Patrikhane, ne ismen anıldı ne de ayrıcalıklı bir konuma yerleştirildi. 42. maddeyle düzenlenen bazı şahsi haklar, Medeni Kanun’un yürürlüğe girmesiyle anlamını yitirdi. Böylece Patrikhane, azınlıkların şahsi veya dünya işleri üzerinde yetki sahibi olmaktan çıktı.
Barrack’ın İlk Skandalı Değil
Büyükelçi Tom Barrack, daha önce de “Osmanlı millet sistemi Türkiye için en iyi modeldir” açıklamasıyla tepki çekmişti. Bu sözler, Osmanlı döneminde gayrimüslim ve Müslüman toplulukların kendi dini liderlikleri altında idare edildiği sistemi övgüyle değerlendirmesi olarak yorumlanmıştı. CHP Genel Başkanı Özgür Özel, bu sözleri “ipe sapa gelmez” olarak nitelendirmiş ve “Türkiye’yi istikrarsızlığa sürüklemek isteyen bu sorumsuz sözleri reddediyoruz” demişti.
Tepkilerin Odağında
Barrack’ın son ziyareti ve “Ekümenik” ifadesi, diplomatik nezaketin sınırlarını aşan bir çıkış olarak yorumlandı. Türk kamuoyunda ve siyasette Lozan Antlaşması’nın çizdiği çerçevenin hatırlatılması, tartışmanın daha da büyümesine yol açtı.
Etiketler: #TomBarrack #Bartholomeos #Ekümenik #Lozan #Patrikhane #ABD #Diplomasi #OsmanlıMilletSistemi
