Rusya’dan İsrail’e Sert Kınama: İran’a Yardım Gelecek mi?
Rusya, İsrail’in İran’a yönelik saldırısını sert bir dille kınadı ancak askeri destek konusunda sessiz kalmayı tercih etti. Moskova’nın İran’a el altından sınırlı destek verebileceği konuşuluyor.
Editor
Rusya’dan İsrail’e Sert Kınama: İran’a Yardım Gelecek mi?
YEREL GÜNDEM / TÜRKİYE
Moskova’dan Tepki Var, Askeri Destek Belirsizliğini Koruyor
İsrail’in İran’a yönelik gerçekleştirdiği geniş kapsamlı hava saldırıları sonrası gözler Moskova’ya çevrildi. Rusya Dışişleri Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, İsrail’in saldırıları “uluslararası hukukun açık bir ihlali” olarak tanımlandı ve sert bir dille kınandı. Ancak Rusya’nın bu söyleminin ötesine geçip geçmeyeceği, yani İran’a doğrudan askeri yardımda bulunup bulunmayacağı merak konusu oldu.
Moskova yönetimi açıklamasında, “Egemen bir devlete, vatandaşlarına ve barışçıl şehirlere yönelik sebepsiz saldırılar kabul edilemez” ifadelerine yer verdi. Rusya’nın bu açıklaması, İsrail’in İran’ın nükleer altyapısını hedef almasına karşı ciddi bir diplomatik duruş olarak yorumlandı. Ancak sahadaki karşılığı hâlâ belirsizliğini koruyor.
Rusya ve İran Arasındaki Askeri İşbirliği Anlaşması Yeterli mi?
Geçtiğimiz aylarda İran ve Rusya arasında imzalanan askeri işbirliği anlaşması, bu tür kriz senaryolarında iki ülke arasında koordinasyonun artacağı beklentisini doğurmuştu. İran, Rusya’ya kısa menzilli balistik füzeler ve insansız hava araçları (İHA) göndermişti. Ancak bu anlaşmanın her iki tarafa askeri destek yükümlülüğü getirmediği, yalnızca teknoloji ve üretim bazlı bir işbirliği çerçevesi sunduğu belirtiliyor.
Askeri uzmanlara göre, Rusya’nın İran’a açık destek vermesi hem sahadaki dengeleri dramatik biçimde değiştirebilir hem de Ukrayna savaşında zaten baskı altında olan Moskova’yı daha da zor durumda bırakabilir. Bu nedenle Kremlin’in temkinli bir strateji izlemeye devam etmesi bekleniyor.
Moskova’nın El Altından Sınırlı Destek Verebileceği Konuşuluyor
Bazı analizlerde, Moskova’nın resmî olarak askeri müdahalede bulunmasa bile İran’a el altından sınırlı askeri destek sağlayabileceği belirtiliyor. Bu destek, istihbarat paylaşımı, elektronik harp ekipmanları veya yedek parça temini gibi örtülü unsurları kapsayabilir. Ancak böyle bir desteğin açıkça beyan edilmesi halinde, Batı ile ilişkilerde yeni bir kriz dalgası kaçınılmaz hale gelecektir.
Analistler, özellikle Ukrayna’daki savaşın gölgesinde kalan Rusya’nın şu aşamada ikinci bir cephede doğrudan varlık göstermeye hazır olmadığını belirtiyor. Kremlin’in önceliği, mevcut kaynakları daha da tüketmeyecek, ancak İran’la stratejik ortaklığını sürdürecek denge politikaları olacaktır.
İsrail Saldırısında Can Kaybı ve Hasar Büyük
İsrail’in “Yükselen Aslan” adı verilen operasyonu kapsamında, İran’ın çeşitli bölgelerinde bulunan nükleer ve askeri hedefler hedef alındı. İran’a göre saldırılar sonucunda 20 üst düzey komutan hayatını kaybetti. Ayrıca bazı bilim insanlarının da saldırılarda yaşamını yitirdiği bildirildi. Ancak İran’ın nükleer altyapısında geniş çaplı bir hasar tespit edilmediği, yalnızca sınırlı bölgelerde yüzeysel hasarların meydana geldiği belirtildi.
Tahran yönetimi saldırılara karşılık verileceğini duyururken, henüz bu konuda somut bir adım atılmadı. İran’ın diplomatik kanallar üzerinden destek arayışında olduğu, özellikle Çin ve Rusya ile temaslarını sıklaştırdığı biliniyor.
Rusya’nın Dış Politikası Zor Bir Dönemeçte
Ukrayna’yı işgalinin ardından Batı yaptırımlarıyla karşı karşıya kalan Rusya, Ortadoğu’da da dengeleri gözetmek zorunda. İran ile güçlü bir bağ kurmak isteyen Moskova, aynı zamanda İsrail’le de tamamen kopuk bir ilişki istemiyor. Suriye’de sahadaki askeri koordinasyon gereği, iki ülke zaman zaman temas hâlinde kalmak durumunda.
Bu durum, Rusya’nın İsrail’e karşı daha agresif adımlar atmaktan kaçınmasına neden olabilir. Öte yandan iç kamuoyunda İran ile geliştirilen stratejik ortaklık, Moskova’ya dış politikada manevra alanı sunmaya devam ediyor.
Jeopolitik Dengeler Sertleşiyor
İsrail-İran gerilimi yalnızca bölgesel bir mesele değil, küresel dengeler açısından da önemli bir dönüm noktası niteliği taşıyor. Rusya’nın bu denkleme nasıl müdahil olacağı, sadece İran için değil, tüm Ortadoğu’nun geleceği açısından belirleyici olabilir. Önümüzdeki günlerde Moskova’dan gelecek açıklamalar, olası yardımların ve politikaların seyrine ışık tutacak.
