Yeni Komisyon İçin Geri Sayım Başladı: TBMM’de Çözüm Süreci Hazırlığı
TBMM’de yeni çözüm süreci komisyonu için hazırlıklar sürüyor. AKP, MHP, DEM Parti ve CHP arasında farklı görüşler olsa da, silah bırakma sonrası Meclis zemininde adım atılması gündemde.
Editor
Yeni Komisyon İçin Geri Sayım Başladı: TBMM’de Çözüm Süreci Hazırlığı
ŞEHİTLER ÖLMEZ / TÜRKİYE
Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde (TBMM), çözüm sürecine yönelik yeni bir komisyonun kurulması gündemde. PKK’nın 12 Mayıs’ta fesih kararı almasının ardından siyasi partiler arasında başlayan görüşmeler hız kazanırken, komisyonun yapısı, işleyişi ve kurulma zamanı konusunda farklı görüşler öne çıkıyor. İktidar, silahların tamamen teslim edilmesini sürecin başlaması için ön şart olarak belirlerken; DEM Parti ve CHP komisyonun vakit kaybetmeden ve şeffaf şekilde kurulması gerektiğini savunuyor. MHP’nin önerdiği 100 kişilik kapsamlı komisyon önerisi ise tartışmaların merkezinde.
Siyasi Partiler Arasında Temkinli Uzlaşı Arayışı
Komisyon fikrine CHP ve DEM Parti ilkesel olarak destek verirken, AKP ise PKK’nın silah bırakma sürecini tamamlamasını bekliyor. AKP Genel Başkan Yardımcısı Zafer Sarıkaya, "Silahların sadece bırakılması değil, teslim edilmesi de şart" diyerek sürecin Meclis gündemine gelmesi için yaz aylarını işaret etti. Cumhurbaşkanı Erdoğan ise silahların teslimi sürecinde MİT’in görevli olacağını açıklamıştı.
MHP lideri Devlet Bahçeli ise 19 Mayıs’ta yaptığı yazılı açıklamada, TBMM çatısı altında “Milli Birlik ve Dayanışma Komisyonu” adıyla 100 üyeli bir yapının kurulmasını önerdi. Bahçeli, tüm siyasi partilerin komisyona dahil edilmesi, kararların ise salt çoğunlukla alınarak yasa teklifine dönüştürülmesini istedi. TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş da öneriye destek verdi, ancak komisyonun modalitesine dair çalışmaların süreceğini ifade etti.
DEM Parti: Kürt Sorununa Gerçekçi Çözüm Olmalı
Komisyon önerisini ilk olarak Abdullah Öcalan’ın gündeme getirdiğini hatırlatan DEM Parti yetkilileri, Bahçeli’nin sahiplenmesinin önemli olduğunu belirtiyor. DEM Parti, yapının amaca uygun, işlevsel ve tüm partilerin görüşleri alınarak şekillenmesini talep ediyor. "Her şeyi önceden biçilmiş" bir komisyon yerine esnek ve kapsayıcı bir yapı öneren parti, toplumun tüm kesimlerini içine alan bir diyalog mekanizması kurulması gerektiğini vurguluyor.
DEM Parti Eş Başkanı Tülay Hatimoğulları ise yaptığı konuşmada, demokrasiden uzak bir ortamda barışın gelişemeyeceğini söyledi. Hatimoğulları, cezaevindeki belediye başkanları ve meclis üyelerini hatırlatarak hukuk ve demokrasinin çözüm sürecinin temel taşları olduğunu ifade etti.
CHP: Eşit Temsil ve Şeffaflık Şart
CHP Genel Başkanı Özgür Özel, komisyonun fikir babasının kendileri olduğunu belirtti, ancak Bahçeli’nin önerdiği yapıya mesafeli olduklarını dile getirdi. Komisyonun şeffaf, eşit temsile dayalı ve sadece TBMM partileriyle sınırlı olmaması gerektiğini vurgulayan Özel, toplumsal mutabakat için tüm kesimlerin sürece dahil edilmesini savundu. Ayrıca, daha önce Cumhur İttifakı içinde yer alan ancak TBMM'de temsil edilmeyen partilerin de sürece katılması gerektiğini belirtti.
İYİ Parti ve Yeniden Refah Parti'sinden Net Ret
Komisyon konusunda en sert çıkışı yapan partiler ise İYİ Parti ve Yeniden Refah Partisi oldu. Yeniden Refah Partisi, sürece dahil olmak için önce devletin liderleri bilgilendirmesi gerektiğini savundu. Parti sözcüsü Suat Kılıç, "Şartlar bu şekildeyken komisyonda yer almamız mümkün değil" dedi.
İYİ Parti Genel Başkanı Müsavat Dervişoğlu ise süreci “Öcalan’ın beklentilerini karşılamaya yönelik” olarak nitelendirerek destek vermeyeceklerini açıkladı. DEM Parti ile görüşmeyi de reddeden İYİ Parti, Meclis’in bu sürece alet edilmesine sıcak bakmadıklarını belirtti.
Geçmişteki Komisyonlardan Ders Alınmalı
TBMM’de daha önce de benzer komisyonlar kurulmuştu. 1993’te kurulan "Toplumsal Barışı Sağlama Komisyonu", 2009 ve 2013’te kurulan çözüm süreci komisyonları geçmişte Kürt sorununu ele aldı. Ancak bu komisyonların önerileri büyük ölçüde uygulamaya geçmedi. Özellikle 2013’teki çözüm süreci komisyonunun hazırladığı demokratikleşme ve kültürel haklar önerileri, sürecin 2015’te çökmesiyle rafa kalktı.
Bu kez oluşturulacak yapının geçmiş hataları tekrar etmemesi için daha şeffaf, katılımcı ve çözüm odaklı olması gerektiği vurgulanıyor. TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş’un, "Komisyonun yapısı partilerle istişare edilerek belirlenecek" açıklaması da bu yöndeki beklentileri güçlendiriyor.
Sonuç Ne Olur?
Yeni komisyonun nasıl ve ne zaman kurulacağı hâlâ net değil. AKP silahların teslimini şart koşarken, DEM Parti ve CHP zaman kaybı yaşanmaması gerektiği görüşünde. MHP ise 100 kişilik kapsamlı bir komisyon öneriyor. Komisyonda temsil, karar alma şekli ve işleyişe dair fikir ayrılıkları sürerken, Türkiye’nin çözüm süreci konusunda Meclis zemininde ilerlemesi ihtimali kamuoyunda temkinli bir iyimserlik yaratmış durumda.
