AYM işkence suçlarında hükmün açıklanmasını geri bırakmayı iptal etti
Anayasa Mahkemesi, kamu görevlilerinin işkence ve kötü muamele suçlarından aldığı cezaların ertelenmesine imkan tanıyan yasal düzenlemeyi Anayasa'ya aykırı bularak iptal etti.
Editor2
ŞEHİTLER ÖLMEZ / ANKARA, TÜRKİYE — 01 OCAK 2026
Anayasa Mahkemesi (AYM), kamu görevlilerinin işkence ve kötü muamele suçlarından aldıkları cezaların ertelenmesine imkan sağlayan "hükmün açıklanmasının geri bırakılması" (HAGB) düzenlemesini Anayasa'ya aykırı bularak iptal etti.
CHP'nin başvurusu üzerine Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (CMK) 231'inci maddesini inceleyen Yüksek Mahkeme, işkence ve eziyet suçları bakımından HAGB uygulanmayacağına dair yasal bir sınırlama bulunmamasının cezasızlığa yol açtığına hükmetti. Resmi Gazete'de yayımlanan kararda, mevcut düzenlemenin kamu otoritelerinin keyfi uygulamalarına karşı yeterli koruma sağlamadığı ve başta ifade özgürlüğü olmak üzere temel hakları ihlal ettiği belirtildi. Mahkeme, yasama organına yeni bir düzenleme yapması için süre tanıyarak iptal hükmünün dokuz ay sonra yürürlüğe girmesini kararlaştırdı.
Cezasızlık ve temel hak ihlali uyarısı
AYM'nin iptal gerekçesinde, HAGB kurumunun özellikle yaşam hakkı ile işkence ve kötü muamele yasağı bağlamında ciddi sorunlara neden olduğu vurgulandı. Düzenlemenin, kamu görevlilerinin görevi sebebiyle işlediği ağır suçlar için bir "cezasızlık zırhı" oluşturduğuna dikkat çekilen kararda, bu durumun Anayasa'nın 17'nci maddesinde koruma altına alınan işkence ve eziyet yasağına aykırı olduğu ifade edildi.
Keyfi uygulamalara karşı yasal boşluk
Yüksek Mahkeme, mevcut kanun maddesinin sanığa verilen iki yıl veya daha az süreli hapis cezalarının otomatik olarak ertelenmesine kapı açtığını, ancak bu durumun kamu otoritelerinin keyfi davranışlarına karşı koruyucu önlemler içermediğini belirtti. Kararda, işkence ve kötü muamele kabul edilen eylemler için yasal bir istisna getirilmemiş olmasının, devletin bireyleri koruma yükümlülüğünü zayıflattığı altı çizildi.
Yürürlük için dokuz ay süre
AYM, yasal bir boşluk oluşmaması ve yasama organının Anayasa'ya uygun yeni bir düzenleme yapabilmesi amacıyla iptal hükmünün Resmi Gazete'de yayımlandığı tarihten dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine hükmetti. Bu süre zarfında Meclis'in, işkence ve kötü muamele suçlarını HAGB kapsamı dışında bırakacak yeni bir çerçeve oluşturması bekleniyor.
HAGB kararının ardından yargılama süreçlerinde yaşanacak değişiklikler hakkında bir uzman görüşü dosyası hazırlamamı ister misiniz?
