Odessa İçin Kıyamet Senaryosu: Karadeniz’de Yeni Bir Cephe mi Açılıyor?
Odessa limanına yönelik artan Rus saldırıları, savaşın seyrini değiştiriyor. İngiltere ve Avrupa’nın Odessa üzerindeki stratejik hesapları ve Karadeniz’deki yeni cephe riski detaylı şekilde ele alınıyor.
Editor
Odessa İçin Kıyamet Senaryosu: Karadeniz’de Yeni Bir Cephe mi Açılıyor?
ŞEHİTLER ÖLMEZ / TÜRKİYE
İngiltere ve Avrupa’nın Odessa Takıntısı
Ukrayna savaşının en kritik noktalarından biri olan Odessa, son günlerde artan saldırılarla yeniden gündemin tam merkezine yerleşti. Avrupa başkentlerinde Odessa için “Kiev’den bile daha önemli” değerlendirmeleri yapılırken, özellikle İngiltere'nin bu kente olan stratejik ilgisi dikkat çekiyor. Avrupalılar için Odessa'nın Rusya'nın kontrolüne geçmesi Karadeniz'in kaybedilmesi anlamına geliyor ve bu durum, savaşın gidişatını dramatik biçimde etkileyebilir.
Savaşın Gölgesinde Yanan Bir Liman
Geçtiğimiz günlerde Odessa’ya yönelik düzenlenen balistik füze ve İHA saldırılarında liman bölgesi cehenneme döndü. Rusya Savunma Bakanlığı, limandaki askeri teçhizat yüklü 100 konteynerin ve yük gemisinin hedef alındığını duyurdu. Bu gemilerin İstanbul çıkışlı oldukları ve NATO silahları taşıdıkları iddiaları da Kremlin'in tepkisini artırdı. Saldırılar sonrası Odessa semalarında dakikalarca alevler yükseldi.
Bu durum, İstanbul’da gerçekleşen barış müzakereleriyle aynı döneme denk gelince, Rusya açısından “çifte oyun” algısı doğdu. Türkiye üzerinden Odessa’ya sevk edilen yardım, Rusya’nın tepkisini çekerken, Avrupa’nın Odessa’da ısrarcı tutumu da barış ihtimalini daha da zorlaştırıyor.
Odessa Üzerinden Donanma Satrançları
Odessa, yalnızca Ukrayna için değil, İngiltere’nin Karadeniz planları için de kritik. Savaş öncesinde Kiev yönetimi ile imzalanan 1,7 milyar pound’luk anlaşma kapsamında, İngilizler Ukrayna’ya hücumbotlar ve donanma üssü inşa etme taahhüdünde bulunmuştu. Odessa, bu stratejinin kilit taşıydı. Ancak savaş patlak verince planlar askıya alındı.
İngiliz Kraliyet Donanması’na ait gemiler Montrö Sözleşmesi nedeniyle Karadeniz’de uzun süre kalamıyor. Ancak Odessa’daki üsler tamamlanabilseydi, bu sınırlama fiilen aşılacaktı. Karadeniz’deki İngiliz varlığı, Rusya açısından büyük tehdit anlamına geliyor. Bu nedenle Moskova, Odessa’ya yönelik saldırılarıyla yalnızca Ukrayna’ya değil, Londra’ya da mesaj veriyor.
Rusya’nın Kırmızı Çizgisi: Odessa
Odessa, Rusya’nın hem stratejik hem de sembolik kırmızı çizgisi. Ukrayna’nın Karadeniz'e açılan son kapısı olması bir yana, aynı zamanda Transdinyester gibi Rusya’ya yakın ayrılıkçı bölgelerle de komşu. Odessa’nın kaybı, Ukrayna’nın Karadeniz'den koparılması anlamına gelecek. Bu nedenle Putin yönetimi, Odessa’nın NATO üsleriyle donatılmasına kesinlikle karşı çıkıyor.
Öte yandan 2014 yılında Odessa’da 48 kişinin diri diri yakıldığı sendika binası katliamı, Rus kamuoyunda derin bir iz bırakmış durumda. Kremlin, bu katliamı unutmamış görünüyor ve Odessa’yı yeniden “Ruslaştırmak” için kararlılıkla hareket ediyor.
İstanbul Müzakereleri Ne Getirecek?
16 Mayıs’ta İstanbul’da Rus ve Ukrayna heyetlerinin gerçekleştirdiği esir takası görüşmesi, yeni bir barış sürecinin habercisi olabilir. Ancak ABD Başkanı Donald Trump’ın, “dört doğu bölgesi ve Kırım Rusya’ya verilsin, gerisi müzakere edilsin” söylemi, Avrupa’yı tedirgin ediyor. Özellikle İngiltere, Odessa gibi liman kentlerinin Rusya’ya geçmesini barış sürecinin dışında tutmak istiyor.
ABD ise Kiev’e silah yardımını durdurma eğiliminde. Avrupa ise oluşan boşluğu doldurma arayışında. NATO üyesi bazı ülkelerin Odessa’ya askeri birlik konuşlandırılması bile gündeme geliyor. Bu gelişmeler, barış görüşmelerinin geleceği kadar, Türkiye'nin arabuluculuk rolünü de etkileyecek gibi görünüyor.
Odessa: Barışın mı, Yeni Bir Savaşın mı Anahtarı?
Trump yönetimi, Ukrayna’ya yeni askeri yardım paketleri açıklamaktan kaçınıyor. Bu tutum, Avrupa'yı kendi başına hareket etmeye itiyor. Ancak İngiltere’nin Karadeniz planları ve Odessa üzerinden yürüttüğü hesaplar, bölgeyi yeni bir cepheye dönüştürebilir. Eğer Odessa, NATO için sembolik değil stratejik bir sınır olarak kabul edilirse, barış ihtimali daha da zora girecek.
Sonuç olarak, savaşta kritik dönemece girilirken, Odessa'nın kaderi Ukrayna’nın geleceğini olduğu kadar Karadeniz’deki güç dengelerini de belirleyecek. Ukrayna’nın doğusundaki bölgeler için pazarlıklar yapılabilir ama Odessa konusunda geri adım atılmayacağı açık. Avrupa’nın yeni kırmızı çizgisi Odessa olabilir. Ancak bu kırmızı çizgi, Karadeniz’i bir ateş denizine çevirebilir.
Kaynak: Akdoğan Özkan / T24
