PKK’nın Fesih Kararı Sonrası Gündeme Gelen Yapılar: KCK, HPG, YPJ ve SDG Kimdir?
PKK’nın 12 Mayıs’ta silahlı mücadeleye son verip kendini feshetme kararı sonrası, kamuoyunun gündemine KCK, HPG, PYD, YPJ ve SDG gibi yapılar geldi. Bu örgütlerin yapısı ve Türkiye ile ilişkileri mercek altına alındı.
Editor
PKK’nın Fesih Kararı Sonrası Gündeme Gelen Yapılar: KCK, HPG, YPJ ve SDG Kimdir?
ŞEHİTLER ÖLMEZ / TÜRKİYE
47 Yıllık Silahlı Mücadele Bitti mi?
12 Mayıs 2025'te PKK, silahlı mücadeleye son verdiğini ve örgüt olarak kendisini feshettiğini açıkladı. Bu gelişme, 47 yıl boyunca Türkiye’nin yanı sıra Suriye, Irak ve İran’da faaliyet gösteren örgütün sonu olarak yorumlandı. Ancak bu kararın ardından kamuoyunun gündemine, PKK’yla bağlantılı veya benzer ideolojik çizgide yer alan çok sayıda siyasi ve silahlı yapı geldi.
KCK: PKK’nın Üst Yapısı
Kürdistan Demokratik Topluluklar Birliği (KCK), 2005 yılında Abdullah Öcalan’ın talimatıyla kuruldu. KCK, sadece PKK’yı değil, farklı ülkelerdeki Kürt yapıları da kapsayan çatı bir organizasyon. Toplumcu konfederalizmi savunan KCK, kendisini bir devlet yapılanması değil, siyasal ve toplumsal bir sistem olarak tanımlıyor. Yürütme Konseyi’nin başlıca isimleri Bese Hozat ve Cemil Bayık.
Kongra-Gel: Avrupa Merkezli Karar Organı
Halk Meclisi anlamına gelen Kongra-Gel, KCK'nın karar alma organı. Başkanlığını Remzi Kartal yürütüyor. Kartal, 1991'de HEP milletvekili olarak Meclis'e girmiş ancak 1994’te partisinin kapatılması sonrası yurt dışına çıkmıştı. Bugün hâlâ Türkiye’nin arananlar listesinde bulunuyor ve faaliyetlerini ağırlıklı olarak Avrupa’da sürdürüyor.
HPG: PKK’nın Silahlı Gücü
Halk Savunma Güçleri (HPG), 2000 yılında PKK'nın silahlı kanadı olarak kuruldu. Komutanlığını Murat Karayılan üstleniyor. HPG, PKK'nın silahlı mücadele döneminde faaliyet gösterdiği en önemli yapılanma olarak biliniyor. Örgütün önceki askeri yapıları olan HRK ve ARGK'nın devamı niteliğindedir.
YJA Star: Kadınların Silahlı Birliği
YJA Star, HPG'nin kadın kolu olarak faaliyet yürütüyor. KCK'nın "jineoloji" felsefesini temel alan bu yapı, kadınların hem askeri hem de politik sahada aktif rol almasını amaçlıyor. İran, Irak ve Türkiye’de farklı isimlerle kadın örgütlenmeleri bulunan bu yapı, PKK’nın kadın özgürlüğü vurgusunu sahaya taşıyan kolu olarak öne çıkıyor.
PYD: Suriye'deki Siyasi Uzantı mı?
2003 yılında Suriye’de kurulan Demokratik Birlik Partisi (PYD), Öcalan’ın demokratik toplum felsefesini temel alıyor. Salih Müslim’in eş başkanlığında, 2012’de Kuzey ve Doğu Suriye Özerk Yönetimi’nin kuruluşunda etkili oldu. Türkiye, PYD’yi PKK'nın Suriye’deki ideolojik kolu olarak görüyor.
YPG ve YPJ: Suriye’deki Silahlı Yapılar
2012’de kurulan YPG (Halk Koruma Birlikleri), PYD ile yakın ilişki içinde olan ve Suriye'nin kuzeyinde faaliyet yürüten bir askeri yapıdır. Kadın kolu olan YPJ ise özellikle IŞİD’e karşı savaşta Kobani’de gösterdiği direnişle uluslararası dikkat çekmişti.
SDG: Geniş Katılımlı Askeri Koalisyon
2015’te kurulan Suriye Demokratik Güçleri (SDG), YPG’nin omurgasını oluşturduğu ve 13 farklı silahlı yapının birleşmesiyle meydana gelen bir oluşum. Komutanlığını Mazlum Kobani (Mazlum Abdi) yürütüyor. Türkiye tarafından PKK bağlantısı nedeniyle terör örgütü olarak nitelendiriliyor. ABD öncülüğündeki uluslararası koalisyonla iş birliği yaptığı için bölgesel siyasette önemli bir aktör hâline geldi.
Süreç Nereye Evrilecek?
PKK’nın fesih kararının, bu yapılar üzerindeki etkisi belirsizliğini koruyor. Gözler şimdi bu oluşumların alacağı pozisyona çevrilmiş durumda. Özellikle Türkiye, bu yapılarla olan doğrudan veya dolaylı ilişkileri yakından izliyor. SDG ile yürütüldüğü öne sürülen temaslar ve PYD’nin siyasi geleceği, önümüzdeki dönemde kritik gelişmelere sahne olabilir.
