Ukrayna müzakere heyeti ABD’de yeni temaslara başladı
Ukrayna’nın üst düzey müzakerecisi Rustem Umerov, ABD’de Rusya ile görüşmeleri canlandırmak ve güvenlik garantilerini ele almak için temaslara başladı.
Editor2
Yusuf İnan | Şehitler Ölmez
KİEV, UKRAYNA — Ukrayna’nın üst düzey müzakerecisi Rustem Umerov’un, Rusya ile savaşı sona erdirmeye yönelik diplomatik süreci canlandırmak amacıyla ABD’de temaslarda bulunacağı bildirildi.
Gavin Blackburn’ın haberine göre, Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy, Umerov’un ABD Başkanı’nın temsilcileriyle bir dizi görüşme yapacağını açıkladı. Görüşmelerde olası esir takası, savaş sonrası güvenlik garantileri ve Ukrayna’nın savunma kapasitesini güçlendirecek iş birliklerinin ele alınması bekleniyor.
Umerov ABD’de temaslarda bulunacak
Ukrayna Ulusal Güvenlik ve Savunma Konseyi Sekreteri Rustem Umerov’un, perşembe günü Florida’da ABD’li yetkililerle bir araya gelmesi planlandı.
Zelenskiy, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, Ukrayna tarafının görüşmeler için temel başlıkları belirlediğini ifade etti. Kiev yönetimi, Rusya’nın geniş çaplı işgalinin sona erdirilmesi için ABD arabuluculuğundaki temasların yeniden hız kazanmasını istiyor.
Umerov’un görüşmelerinin, uzun süredir sınırlı ilerleme kaydedilen diplomatik süreç açısından yeni bir zemin oluşturup oluşturmayacağı merak ediliyor.
Gündemde esir takası ve güvenlik garantileri var
Zelenskiy, görüşmelerde ele alınacak başlıklar arasında Rusya ile olası bir esir takasının da yer aldığını belirtti.
Esir takası konusu, savaş boyunca Kiev ile Moskova arasında sınırlı da olsa iletişim kanallarının açık kaldığı başlıklardan biri oldu. Ukrayna, savaş esirlerinin ve Rusya tarafından alıkonulan sivillerin geri dönüşünü öncelikli konular arasında görüyor.
Görüşmelerin bir diğer önemli başlığı ise savaş sonrası Ukrayna için güvenlik garantileri olacak. Kiev yönetimi, herhangi bir barış veya ateşkes düzenlemesinin yalnızca çatışmaları durdurmakla sınırlı kalmaması gerektiğini, Ukrayna’nın gelecekte yeni bir saldırıya karşı korunmasını sağlayacak somut mekanizmalar içermesi gerektiğini savunuyor.
Drone anlaşmaları da ele alınacak
Zelenskiy, Umerov ile Avrupalı ortaklarla yürütülen drone anlaşmalarını da değerlendirdiklerini açıkladı.
Ukrayna, savaş boyunca insansız hava araçlarını savunma ve saldırı kapasitesinin merkezine yerleştirdi. Cephe hattındaki keşif, hedef tespiti ve saldırı operasyonlarında drone teknolojisi kritik rol oynuyor.
Kiev yönetimi, Batılı ortaklarla ortak üretim, teknoloji paylaşımı ve savunma sanayi iş birliklerini artırmayı hedefliyor. Zelenskiy, en üst düzeyde varılan anlaşmaların uygulanması ve yeni teknolojik adımların hazırlanması için çalışmaların sürdüğünü belirtti.
ABD arabuluculuğundaki süreç yavaşladı
Avrupa’da İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana yaşanan en ağır çatışmalardan biri olan Rusya-Ukrayna savaşını sona erdirmeye yönelik ABD arabuluculuğundaki görüşmeler, son aylarda sınırlı ilerleme kaydetti.
Washington’un şubat ayından itibaren İran ile yaşanan savaşa odaklanması, Ukrayna dosyasının diplomatik gündemde ikinci plana düşmesine neden oldu.
Umerov’un son olarak 21-22 Mart tarihlerinde Florida’da ABD özel temsilcisi Steve Witkoff ve Başkan Donald Trump’ın damadı Jared Kushner ile görüştüğü bildirildi. Ancak bu temaslar, Moskova ile Kiev’i kalıcı bir ateşkes veya barış anlaşmasına yaklaştırmaya yetmedi.
Toprak başlığı temel anlaşmazlık olarak duruyor
Müzakerelerin önündeki en önemli engellerden biri, toprak meselesi olmaya devam ediyor.
Ukrayna, çatışmanın mevcut cephe hatları boyunca dondurulmasını önerirken, Rusya bu yaklaşımı reddediyor. Moskova, Donetsk bölgesinin tamamı üzerinde hak iddia ediyor. Bölgenin bir kısmı hâlâ Ukrayna kontrolünde bulunuyor.
Kiev yönetimi ise Rusya’nın bu talebini kabul edilemez olarak görüyor. Ukrayna, egemenlik ve toprak bütünlüğü konusunda geri adım atmayacağını vurguluyor.
Bu nedenle diplomatik temasların yeniden başlaması önemli görülse de, tarafların temel pozisyonları arasındaki farkın kapanıp kapanmayacağı belirsizliğini koruyor.
Kremlin’den iki günlük ateşkes açıklaması
Kremlin, 9 Mayıs Zafer Günü törenlerini kapsayacak şekilde Ukrayna ile gece yarısından itibaren başlayacak iki günlük ateşkes ilan edeceğini duyurdu.
Kremlin Sözcüsü Dmitry Peskov, ateşkesin 8 ve 9 Mayıs tarihlerini kapsayacağını söyledi. Moskova’nın bu açıklaması, daha önce Ukrayna’nın ateşkes çağrısını dikkate almamasının ardından geldi.
Zelenskiy ise Rusya’nın saldırılarını sürdürürken törenler için ateşkes istemesini “tam bir sinizm” olarak nitelendirmişti. Kiev yönetimi, gerçek bir ateşkesin yalnızca belirli tören tarihleriyle sınırlı kalmaması gerektiğini savunuyor.
Zafer Günü töreni güvenlik gölgesinde yapılacak
Rusya’nın 9 Mayıs Zafer Günü törenleri, bu yıl güvenlik endişeleri nedeniyle daha sınırlı şekilde düzenlenecek.
Kremlin’in, Ukrayna tarafından hedef alınabileceği endişesiyle törenlerde askeri teçhizat sergilenmemesine karar verdiği bildirildi. Bu karar, Moskova’nın sembolik öneme sahip etkinliklerde dahi güvenlik risklerini dikkate almak zorunda kaldığını gösteriyor.
Moskova ayrıca Kiev’deki yabancı diplomatları, Ukrayna’nın Zafer Günü geçit törenini hedef alması halinde Ukrayna başkentinin vurulabileceği yönünde uyardı.
Diplomatik süreç için kritik dönem
Umerov’un ABD’deki temasları, savaşın geleceği açısından kritik bir döneme denk geliyor.
Cephede çatışmalar sürerken, diplomatik kanalların yeniden hareketlenmesi Kiev açısından önemli görülüyor. Ancak Rusya’nın toprak talepleri, güvenlik garantileri konusundaki belirsizlik ve ABD’nin küresel krizlere aynı anda odaklanmak zorunda kalması süreci zorlaştırıyor.
Ukrayna tarafı, müzakerelerde hem sahadaki askeri gerçekliği hem de savaş sonrası güvenlik düzenini birlikte ele almak istiyor. Önümüzdeki günlerde ABD’de yapılacak görüşmelerin, taraflar arasında yeni bir diplomatik çerçeve oluşturup oluşturmayacağı yakından izlenecek.
